İnşaat Taşeron Sözleşmesi Nasıl Hazırlanır? Örnek Şablon ve 12 Kritik Madde (2026)

TL;DR: İnşaat taşeron sözleşmesi 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu'na (istisna sözleşmesi) tabidir. 12 kritik madde: taraflar, iş tanımı, süre, fiyat+ödeme, hak ediş, cezai şart, garanti, sigorta, SGK yükümlülük, devir-temlik, anlaşmazlık çözümü, fesih. Ana yüklenici asıl işveren sorumluluğu taşır (SGK + iş kazası). En kritik 3 risk: kayıt dışı taşeron, SGK borç devri, hak ediş manipülasyonu.

İnşaat sektörü taşeronluk üzerine kurulu. Bir bina projesinde 10-30 farklı taşeron (sıvacı, boyacı, elektrikçi, su tesisatçısı, asansörcü, camcı vb.) çalışır. Doğru sözleşme olmadan bu zincir çökerse hem ana yüklenici hem taşeron hem işçi mağdur olur.

Bu rehberde, 2026 Türkiye yasal çerçevesinde inşaat taşeron sözleşmesinin nasıl hazırlanacağını, kritik maddelerini, ortak hataları ve hukuki güvenceleri detaylıca anlatıyoruz.

Yazıda bulacaklarınız:

• 6098 sayılı TBK kapsamında taşeron sözleşmesinin yeri
• 12 kritik sözleşme maddesi detaylı
• Asıl işveren - alt işveren sorumluluk tablosu
• Anahtar teslim vs kısmi taşeron farkı
• SGK + iş kazası yükümlülükleri
• 6 yaygın hukuki tuzak ve önleme

1. Taşeron Sözleşmesi Nedir? Yasal Yer

Taşeron sözleşmesi, ana yüklenicinin (asıl işveren) işin bir kısmını bir alt yükleniciye (taşerona) devrettiği istisna sözleşmesidir (6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu, m. 470-486).

1.1 Taraflar ve Tanımlar

1.2 Taşeron Türleri

• Anahtar Teslim Taşeron: Belirli işin tüm sorumluluğunu (malzeme + işçilik + tasarım) üstlenir (örn. "asansör montajı tek paket")
• Sadece İşçilik Taşeronu: Sadece işgücü, malzeme ana yüklenicide (örn. sıvacı işçi grubu)
• Malzeme + İşçilik Taşeronu: Hem malzeme tedariki hem işçilik (örn. boyacı kendi boyasıyla)
• Birim Fiyatlı Taşeron: m², m³ veya adet bazında ücret (örn. m² başına ₺X sıvacı)

2. Sık Görülen 10 Taşeronluk Alanı

3. 12 Kritik Sözleşme Maddesi — Detaylı

Madde 1: Taraflar

Şirket unvanı, vergi numarası, MERSİS no, yetkili temsilci adı + TC, ofis adresi, telefon, e-posta, banka hesap bilgileri.

Madde 2: İşin Konusu ve Tanımı

• Hangi yapı, hangi adres
• Hangi iş kalemleri (mimari proje + şartname referansı)
• Hangi metraj (m², m³, adet)
• İşin başlama-bitiş şartları

Madde 3: Süre

• Başlama tarihi
• Bitiş tarihi
• Ara teslim tarihleri (büyük projelerde)
• Hava muhalefeti / mücbir sebep süre uzatma kuralı

Madde 4: Fiyat ve Ödeme

• Birim fiyat (m², kg, daire, anahtar teslim toplam)
• KDV dahil / hariç netleştirme
• Toplam tahmini bedel
• Ödeme planı (peşin, hak ediş, sonu)
• Faturalama yöntemi (e-fatura zorunlu çoğu durumda)

Madde 5: Hak Ediş Yönetimi

Tamamlanan iş yüzdesi karşılığı ödeme. Hak ediş raporu = bağımsız ölçüm + yapı denetim onayı.

• Hak ediş periyodu (haftalık, 15 günde 1, aylık)
• Ölçüm yöntemi (kim, ne zaman)
• İmzalı tutanak şartı
• Ödeme süresi (genelde 7-15 gün hak ediş onayından sonra)

Madde 6: Malzeme Tedariki

• Kim alıyor? Ana yüklenici mi taşeron mu?
• Malzeme şartnamesi (marka, kalite, standart)
• Eksik malzeme bekleme süresi (taşeron sorumluluğu)
• Hasarlı malzeme red hakkı

Madde 7: Garanti ve Kalite

• Garanti süresi (genelde 2-5 yıl)
• Garanti kapsamı (hangi hatalar)
• Onarım/değişim sorumluluğu
• Garanti teminatı (banka mektubu veya stopaj)

Madde 8: Cezai Şartlar

• Gecikme cezası (günlük yüzde, max tutar)
• Kalitesizlik cezası (yeniden yapma masrafı)
• Erken sonlandırma cezası

Madde 9: Sigorta Yükümlülükleri

• İşveren Sorumluluk Sigortası (zorunlu)
• 3. Şahıs Mali Mesuliyet
• Ferdi Kaza Sigortası (işçi başına)
• Sigorta poliçesi nüshası sözleşmeye ek

Madde 10: SGK Yükümlülükleri

• Taşeron tüm işçilerini SGK'ya bildirme zorunluluğu
• SGK işyeri bildirimi (alt işveren olarak)
• Aylık SGK ödeme belgesi
• Ana yüklenici müteselsil sorumluluğu

Madde 11: Devir-Temlik

Taşeronun başka firmaya iş devretmesi yasak (ana yüklenici onayı olmadan). 3. el taşeron riski yaratır.

Madde 12: Anlaşmazlık Çözümü

• Arabuluculuk (2018 sonrası ticari uyuşmazlıklarda zorunlu)
• Yetkili mahkeme (Asliye Ticaret Mahkemesi)
• Tahkim (büyük projelerde)

4. Asıl İşveren - Alt İşveren Sorumluluk Tablosu

4857 Sayılı İş Kanunu m. 2'ye göre asıl işveren - alt işveren ilişkisinde müteselsil sorumluluklar var:

5. Hak Ediş Yönetimi — Doğru Uygulama

5.1 Hak Ediş Süreci

1. Ara teslim: Taşeron yapılan işi raporlar
2. Bağımsız ölçüm: Şantiye şefi veya yapı denetim ölçer
3. Tutanak: Çift imzalı hak ediş tutanağı
4. Fatura: Taşeron e-fatura keser
5. Ödeme: 7-15 gün içinde havale/çek

5.2 Hak Ediş Tablosu Örneği

6. Anahtar Teslim vs Kısmi Taşeron Karşılaştırması

7. Yaygın 6 Hukuki Tuzak

8. Örnek Sözleşme Şablonu (Temel Çerçeve)

İNŞAAT TAŞERON SÖZLEŞMESİ

1. TARAFLAR: Sözleşmenin tarafları ana yüklenici ABC İnşaat A.Ş. (Vergi No: XXXXX, Adres: ...) ve taşeron XYZ Mühendislik Ltd. Şti. (Vergi No: YYYYY, Adres: ...)'dir.

2. İŞİN KONUSU: ABC İnşaat'ın [proje adı, adres] adresindeki yapısının [iş tanımı: elektrik tesisat / sıva / mantolama vb.] işinin taşeronluğunu XYZ üstlenir.

3. İŞİN KAPSAMI: Proje ekteki mimari proje ve şartname kapsamındadır (Ek-1, Ek-2). [Toplam m² / kg / adet metraj].

4. SÜRE: İş [tarih]'te başlar, [tarih]'te biter. Mücbir sebep + 15 iş günü hava muhalefeti süre uzatımı sayılır.

5. BEDEL: [Birim fiyat × metraj] + KDV ile toplam [tutar] olarak belirlenmiştir. Hak ediş bazlı ödeme yapılır.

6. HAK EDİŞ ÖDEMESİ: Aylık olarak şantiye şefi tarafından ölçülen tamamlanan iş üzerinden hak ediş raporu düzenlenir. Onaylanan hak ediş 10 gün içinde havale ile ödenir.

7. GECİKME CEZASI: Süre aşımı durumunda günlük toplam bedelin binde beşi (‰5) ceza uygulanır (maks. %10).

8. GARANTİ: Teslim sonrası 2 yıl garanti. Hatalar 30 gün içinde ücretsiz giderilir. %5 garanti stopajı 2 yıl sonra iade.

9. SİGORTA: Taşeron işçi başına 250.000 ₺ ferdi kaza + 1.000.000 ₺ 3. şahıs sorumluluk sigortası yapacaktır. Poliçe nüshası Ek-3.

10. SGK: Taşeron tüm işçilerini SGK'ya bildirir. Aylık SGK ödeme belgesi ana yükleniciye ibraz edilmediği takdirde hak ediş ödenmez.

11. DEVİR YASAĞI: Taşeron işi başkasına devredemez. Devir halinde sözleşme tek taraflı feshedilir.

12. UYUŞMAZLIK: Anlaşmazlıkların çözümünde [şehir] Asliye Ticaret Mahkemeleri yetkilidir. Önce arabuluculuk zorunludur.

Tarih: [Tarih] — Taraf İmzaları

9. İnşaatÇevrem ile Taşeron Bulma

İnşaatÇevrem Usta & İş Gücü kategorisi nde taşeron firmalar ve hizmet talepleri buluşur.

9.1 Taşeron Arıyor (Müteahhit) musunuz?

1. Talep ilanı oluşturun: İş tanımı + bütçe + süre
2. Taşeron firmalardan teklif alın
3. Referans + sicil + SGK kayıt sorgu
4. Avukat onaylı sözleşme imzalayın

9.2 Taşeron / Usta misiniz?

1. Mağaza profili oluşturun: Uzmanlık alanı, ekip büyüklüğü
2. Referans projelerinizi sergileyin
3. Vergi belgenizi yükleyin (mavi tik)
4. Hizmet illeri belirleyin

10. Sık Sorulan Sorular

Sözleşmeyi noterde mi yapmalıyım?

Zorunlu değil ama büyük tutarlı işlerde (₺500.000+) noter onayı önerilir. Damga vergisi maliyeti var ama hukuki güvence yüksek.

Taşeron SGK ödemezse ne olur?

Ana yüklenici müteselsil sorumlu (4857 Sayılı İş Kanunu m. 2). İşçilerin tüm hakları + SGK borçları ana yükleniciye düşer.

Garanti süresi ne kadar olmalı?

Standart 2 yıl. Yapısal işler için 5 yıl (TBK m. 478). Taşıyıcı sistem için 10 yıl.

Stopaj kesintisi yasal mı?

Yasal — sözleşmeye yazılırsa. Genelde %5-10 garanti stopajı, garanti süresi sonunda iade.

Hak ediş tutanağını kim imzalamalı?

Şantiye şefi (ana yüklenici tarafı) + taşeron temsilcisi. Mümkünse yapı denetim de imzalasın.

Taşeron iflas ederse işçi hakları ne olur?

Müteselsil sorumlulukla ana yüklenici ödeme yapmak zorunda. Bu yüzden taşeronla anlaşmadan önce mali durum sorgulayın.

Sözleşme dışı ek iş için ücret nasıl belirlenir?

Önceden mutabık kalınmalı (yazılı ek protokol). Sözlü anlaşma sonradan tartışmaya yol açar.

Cezai şart maksimum ne kadar olabilir?

Türk Borçlar Kanunu m. 182'ye göre fahiş ceza mahkemece düşürülebilir. Pratik olarak toplam bedelin %10-20'si makul.

Sonuç ve Pratik Aksiyon

İnşaat taşeron sözleşmesi, projelerin başarısının yarısıdır. Doğru sözleşme + doğru taşeron + doğru hak ediş yönetimi ile mağduriyet yaşanmaz.

3 altın kural:

1. Kayıt dışı taşeron asla — sözleşme + vergi numarası şart
2. Aylık SGK belgesi kontrolü + hak edişten kesinti
3. Avukat onaylı sözleşme + sigorta poliçeleri ek

📚 İlgili Yazılar

• Müteahhit Nasıl Seçilir? 10 Altın Kural
• Yapı Ruhsatı Süreci 2026
• Şantiye Konteyneri Kiralarken Dikkat (İSG)

📖 Kaynaklar ve Atıflar

1. 6098 Sayılı Türk Borçlar Kanunu (TBK) — İstisna Sözleşmesi
2. 4857 Sayılı İş Kanunu — Asıl İşveren - Alt İşveren İlişkisi
3. 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu
4. 6331 Sayılı İş Sağlığı ve Güvenliği Kanunu
5. Türkiye Müteahhitler Birliği (TMB) — Taşeron Sözleşmesi Şartnamesi
6. Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu (6325 Sayılı)
7. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararları — Müteselsil Sorumluluk